Veelgestelde vragen
... en antwoorden over gewasbeschermingsmiddelen
Dit zijn middelen die worden ingezet om landbouwgewassen te beschermen tegen ziekten, plagen en onkruid. Ze worden vaak gebruikt in de landbouw, zowel chemische als biologische middelen. Gewasbeschermingsmiddelen mogen gebruikt worden nadat ze zijn goedgekeurd door het College voor de Toelating van Gewasbeschermingsmiddelen en biociden (CTGB). De Nederlandse Voedsel- en Waren Autoriteit (NVWA) controleert het gebruik van deze middelen.
Agrariërs gebruiken gewasbeschermingsmiddelen om opbrengstverlies te voorkomen, ziekten te bestrijden en om de kwaliteit van hun producten te waarborgen. In de moderne landbouw worden deze middelen als onmisbaar beschouwd. Tegelijkertijd is er een groeiende beweging richting natuurinclusieve landbouw en het gebruik van alternatieven.
In de nacht van 14 mei 2025 zijn op meerdere locaties in onze gemeente leuzen op straat gespoten door actievoerders die tegen het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen zijn. Deze manier van actievoeren is voor ons ontoelaatbaar. De gemeente moet de leuzen laten verwijderen, en dat brengt onnodige kosten met zich mee voor de samenleving. Wij doen dan ook aangifte tegen deze actievoerders. Tegelijkertijd herkennen we de zorgen over het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen. De gemeente Westerveld staat voor een gezonde en veilige leefomgeving. We nemen de zorgen van inwoners serieus en blijven de ontwikkelingen volgen. Daarbij blijven we het gesprek met betrokkenen voeren.
Als gemeente zijn we verantwoordelijk voor het beschermen van de Westerveldse leefomgeving. Dat noemen we zorgplicht. Maar voor het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen op landbouwgrond en natuurbescherming zijn resp. het Rijk en de Provincie Drenthe de eerste aanspreekbare bestuurslagen. Vanuit onze zorgplicht laten we handhavingsverzoeken juridisch beoordelen en geven we een reactie aan degene die het verzoek heeft ingediend.
Deze laten wij juridisch toetsen door een externe partij. De verzoeken die onlangs zijn behandeld geven geen wettelijke aanleiding tot handhaving.
Op dit moment is dat juridisch ingewikkeld. Er zijn geen landelijke regels die het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen op landbouwgrond verbieden.
In onze gemeente liggen woongebieden, landbouwgronden en natuur dicht bij elkaar. Daardoor wordt het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen snel opgemerkt en ontstaan er sneller zorgen of onrust.
De zorgplicht betekent dat de gemeente verantwoordelijk is voor een veilige, gezonde en schone leefomgeving. Maar dit betekent niet dat we alles kunnen bepalen wat er op landbouwgrond gebeurt. Daarnaast is er ook wet- en regelgeving op provinciaal, rijks- en europees niveau.
De gemeente Westerveld herkent de zorgen die leven onder inwoners met betrekking tot het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen in de landbouw binnen onze gemeentegrenzen. Wij begrijpen dat deze zorgen diep kunnen raken, zeker wanneer het gaat om mogelijke gevolgen voor de leefbaarheid.
Vanzelfsprekend blijven we in gesprek met betrokken partijen om ruimte te bieden aan een open dialoog. Waar mogelijk zullen wij faciliteren dat er op een constructieve manier wordt gewerkt aan het vergroten van het wederzijds begrip.